Helena e Samuel achegáronse a San Sadurdiño cos deberes feitos e cun fío do que tirar. Son minuciosos, esixentes consigo mesmos e apaixoados pola investigación, a historia e a mitoloxía. A través de "Fálame de San Sadurniño" deron co marabilloso filón da historia medieval na nosa contorna: "Chegamos a San Sadurniño coa idea de filmar algo que xirase en torno ao acontecido no castelo dos Andrade en Naraío, destruído durante a II revolta irmandiña entre 1466 e 1469, pero cando estábamos alí decidimos cambiar o noso centro de atención buscando os trazos ocultos daquel acontecemento nos arredores dese espazo convertido en ruína. O río Castro, situado baixo a fortaleza dos Andrade, destruída e reconstruída como castigo polos veciñ@s do lugar que participaron na revolta, vehicula e activa os vestixios daquel tempo cheo de incerteza. Baixo a súa canle, o incendio segue vivo. A través de exposicións longas e da cámara en man, os nosos movementos fúndense cos dos retratados, xerando un magma fluído e cambiante que avanza con cada vibración rexistrada. O son que a acompaña está composto a partir de gravacións de campo que inclúen hidrofonías realizadas no río Castro."
"Irmandade" é unha peza na que agroman nidiamente as marcas autorais e o estilo desta singular parella de cineastas. Nela partimos de textos medievais (Vasco da Ponte) e paisaxes atemporais, forxadas no devalar do tempo pola auga que xermola e modela á natureza, mais tamén aos seres humáns que alí viven. Veciños e veciñas de Naraío filmadas baixo corozas, dentro dun hórreo; fotograma a fotograma e con longas exposicións que se van superpoñendo adubadas con sons somerxidos do Río Castro. Como si Elena e Samuel estiveran a oficiar un ritual panteísta, invocando aos espectros da historia, aos nosos devanceiros, á Irmandade, agochada nas augas, a natureza e o tempo. En definitiva, filman ese espazo abstracto onde se funden os ronseis do pasado que aínda viven no presente, na propia bioloxía contemporánea, mais que non somos quén de velos. Elena e Samuel deseñan unha "clave de acceso" a esas realidades alternativas que non percibe o ollo humano, porque están compostas de memoria, historia e tempo: "Creemos no cinema como unha máquina do tempo capaz de invocar universos e experiencias que nos axudan a percibir aquilo que nos rodea de forma nova e reveladora" . Abramos pois as portas da percepción á brillante e rotunda metáfora destes grandes cineastas que enchen de orgullo aos que traballamos na Chanfainalab.