Mulleres en primeiro plano

Este ciclo reúne dez películas nas que as mulleres ocupan o centro da mirada, xa sexa como protagonistas das historias ou como creadoras. Desde a memoria colectiva e os vínculos familiares, ata a reivindicación da liberdade, a identidade e a autonomía, as pezas debuxan un mosaico de experiencias e voces femininas. Unha escolma que dá visibilidade ás mulleres, cuestiona os roles impostos e celebra a súa capacidade para contar o mundo desde a súa propia perspectiva. Unha forma de empoderamento que nace da memoria, da creación e da forza de compartir.

"Ocultas na paisaxe" (Sabela Pernas, 2016). Unha delicada homenaxe ás mulleres invisibles que sosteñen a vida en silencio. As súas peles, convertidas en paisaxes e texturas, dan forma a unha comunidade diversa e invisible. Como as entrañas, son parte esencial dunha estrutura que non sempre se ve, pero que todo o sostén. Unha árbore vizosa agroma como símbolo da memoria, da afouteza e da forza colectiva.

"Pois iso, que te quero" (Beatriz del Monte, 2016). Un encontro íntimo entre catro xeracións de mulleres dunha mesma familia. A través das súas miradas e palabras, afloran sentimentos, silencios e lembranzas nunca expresados. A cámara achégase ás emocións que o tempo foi deixando agochadas. Unha viaxe tenra e honesta polos vínculos entre nais e fillas. Unha peza que transforma a intimidade familiar nunha historia universal sobre o amor.

"Historia do Cisne, o atún e a troita" (Teño unha horta, 2017) Cinco mulleres recuperan a memoria da conserveira El Cisne, onde traballaron preto de duascentas veciñas de San Sadurniño entre 1986 e 1995. A través das súas lembranzas, reconstrúen a historia da fábrica, desde os seus comezos ata o peche traumático tras unha loita colectiva. Un exercicio de memoria social feito polas propias protagonistas, coa forza das súas vivencias.

"A voz que cala" (Naraío media, 2024). Unha moza vive atrapada no medo e na desesperación, dividida entre a realidade e a imaxinación. O suspense psicolóxico acompaña a súa loita interior na procura dunha saída. A través dos silencios, os primeiros planos e a ambigüidade, a historia suxire máis do que mostra. Unha chamada á reflexión sobre a violencia de xénero e as voces que o medo condena ao silencio.

 “Nós mesmas" (Ana Pontón, 2017).  Cinco mulleres de distintas idades comparten vivencias, frustracións e soños nunha viaxe en tren. As súas voces dialogan coas paisaxes do FEVE, que se converte en metáfora da vida e dos camiños por percorrer. Sen un guión pechado, a peza vai tecendo unha reflexión sobre a identidade, o territorio e a condición feminina. Experiencias diversas conflúen nunha voz colectiva que rompe cos tópicos sobre as mulleres do rural e  reivindica a esperanza e a capacidade das mulleres para contar a súa propia historia.

"Dereito a sermos vellas" (Irene Beceiro, 2018). Quince veciñas da parroquia de Santa Mariña do Monte, desde a máis nova ata a máis lonxeva de 99 anos protagonizan este retrato da vida cotiá. A cámara acompaña os seus xestos e rutinas sen necesidade de narracións nin explicacións. Baixo a aparente naturalidade das escenas emerxe unha reflexión sobre os roles impostos ás mulleres. O filme reivindica o dereito a vivir e envellecer con liberdade e dignidade.

"Non teño dono" (The Sungirls,2018). Máis de cincuenta mulleres de San Sadurniño únense neste videoclip para cantar a liberdade e a autonomía femininas. A canción convértese nun berro colectivo contra o dominio e os roles impostos. Gravada en distintos lugares do concello, a peza celebra a diversidade e a forza das mulleres. As imaxes transmiten entusiasmo, complicidade e ganas de vivir sen ataduras. Unha celebración musical e luminosa do empoderamento feminino e da liberdade de decidir sobre a propia vida.

“Deuteronomio 7:20” (Marta Piñeiro, 2016). Unha fin de semana en Naraío convértese nunha viaxe retranqueira polo universo de Gelis, (Angeles Puentes), unha muller de personalidade indómita. Entre conversas, lembranzas e escenas da vida parroquial, a película explora a influencia da Igrexa na comunidade. As avespas velutinas mestúranse coas referencias bíblicas nun xogo irónico entre pragas, fe e vida cotiá. Marta Piñeiro observa o territorio con calma, humor e curiosidade.

 "Danza propia" (Andrea Zapata-Girau, 2025). O tacto convértese no fío condutor dunha exploración íntima das emocións, a memoria e os vínculos familiares. A través das experiencias de dúas mulleres, a peza percorre as pegadas afectivas que o tempo deixa nos corpos. A pel, os xestos e as miradas revelan historias que pasan dunha xeración a outra. Con gran sensibilidade visual, a cineasta explora o contacto como forma de coñecemento e expresión emocional. Unha delicada experiencia cinematográfica sobre o afecto, a familia e a memoria dos corpos.

 «Espantos e desencantos» (Ariadna Silva, 2022). Cruz Piñón ten unha horta, unha vaca e moitas froiteiras; o seu refuxio é a casa, mentres o mundo ameaza con encherse de males. A través da retranca e do espantallo, Ariadna Silva transforma a vida cotiá nun relato entre a realidade e a ficción. A personalidade vital e singular de Cruz guía unha historia de superación, humor e resistencia. O rural e o seu imaxinario popular convértense nun escenario cheo de simbolismo. Un retrato luminoso que espanta os medos sen perder o sorriso nin a sabedoría da experiencia.

 A duración do programa é 81 minutos. Podes descubrir máis pezas na Filmoteca do Chanfaina Lab na etiqueta Muller.